%4 kuralı Türkiye'de geçerli mi?
Kural yararlı bir başlangıç noktasıdır; Türkiye koşullarında doğrudan ve değişmeden uygulanması güçlü riskler taşır.
%4 kuralı nedir?
Klasik yaklaşım, emekliliğin ilk yılında portföyün yüzde 4'ünü çekmeyi ve sonraki yıllarda ilk çekim tutarını enflasyonla artırmayı önerir. Bu yaklaşım geçmiş ABD piyasaları üzerinde incelenmiştir; her ülke ve gelecek dönem için garanti değildir.
Örnek: 20 milyon TL portföy
%4 kuralına göre 20 milyon TL portföyden ilk yıl 800.000 TL, yani ayda ortalama 66.667 TL çekilir. Sonraki yıl çekim, gerçekleşen enflasyona göre artırılır.
| Portföy | %4 yıllık çekim | Aylık karşılığı | %3,5 yıllık çekim |
|---|---|---|---|
| 10.000.000 TL | 400.000 TL | 33.333 TL | 350.000 TL |
| 15.000.000 TL | 600.000 TL | 50.000 TL | 525.000 TL |
| 20.000.000 TL | 800.000 TL | 66.667 TL | 700.000 TL |
| 30.000.000 TL | 1.200.000 TL | 100.000 TL | 1.050.000 TL |
Türkiye'deki temel farklar
- Enflasyon: Yüksek ve oynak enflasyon, sonraki yıl çekimlerinin hızla büyümesine neden olabilir.
- Kur riski: TL harcamalar ile döviz bağlantılı giderler farklı hızlarda değişebilir.
- Portföy yapısı: Kuralın tarihsel dayanağındaki varlık dağılımı ile kişisel portföy aynı olmayabilir.
- Vergi ve maliyet: Brüt getiri ile harcanabilir net getiri farklıdır.
%4, %3,5 ve %3 karşılaştırması
| Oran | Gerekli portföy katsayısı | 600.000 TL yıllık gider için hedef | Yorum |
|---|---|---|---|
| %4 | 25 kat | 15.000.000 TL | Daha erken hedef, daha az tampon |
| %3,5 | 28,6 kat | 17.142.857 TL | Dengeli güvenlik payı |
| %3 | 33,3 kat | 20.000.000 TL | Daha temkinli, daha büyük hedef |
Türkiye için daha dayanıklı uygulama
- %4'ü kesin kural değil, başlangıç senaryosu olarak kullanın.
- %3,5 ve %3 senaryolarını aynı anda hesaplayın.
- En az 12-24 aylık temel harcamayı düşük oynaklıklı tamponda değerlendirin.
- Kötü piyasa yıllarında esnek giderleri azaltabilecek bir plan oluşturun.
- Sonucu sabit getiri hesabının yanında Monte Carlo simülasyonuyla test edin.
Dinamik çekim alternatifi
Sabit reel çekim yerine portföy performansına göre harcamayı sınırlı biçimde artırıp azaltmak dayanıklılığı geliştirebilir. Örneğin portföy sert düştüğünde tatil ve büyük alışveriş gibi esnek giderler ertelenebilir; güçlü yıllarda ise bütçe kontrollü artırılabilir.
Sık sorulan sorular
%4 kuralı Türkiye'de geçerli mi?
Başlangıç hesabı olarak yararlıdır, ancak Türkiye'deki enflasyon ve kur riskleri nedeniyle tek başına güvence değildir. Daha düşük oranlar ve dinamik harcama planı da test edilmelidir.
%4 kuralında kaç kat para gerekir?
Yıllık harcamanın 25 katı gerekir. Aylık 50.000 TL gider için hedef yaklaşık 15 milyon TL'dir.
Her yıl portföyün %4'ü mü çekilir?
Klasik yaklaşımda ilk yıl portföyün %4'ü çekilir; sonraki yıllarda başlangıç tutarı enflasyonla artırılır. Her yıl güncel portföyün tam %4'ünü çekmek farklı bir yöntemdir.
Kötü piyasa yılında ne yapılmalı?
Esnek harcamaları azaltmak, nakit tamponu kullanmak ve düşen varlıkları zorunlu satmamak planın dayanıklılığını artırabilir.
İlgili rehberler
Son güncelleme: 4 Haziran 2026. Geçmiş performans gelecek sonuçları garanti etmez; yatırım tavsiyesi değildir.